Mijn aanpak? Geen standaardrecept

Lichaamsgericht, wat is dat eigenlijk? Wel, als ik het simpel wil uitleggen, haal ik graag de natuur erbij. Kijk eens naar een hond. Als hij schrikt van een harde knal, schiet zijn lichaam meteen in actie. Zijn hartslag versnelt, zijn spieren spannen zich op en hij is klaar om te vluchten of zich te verdedigen. Maar eens het gevaar voorbij is, zie je hem zich eens goed uitschudden, diep zuchten en weer rustig gaan liggen. Zijn lichaam beschikt over natuurlijke manieren om met spanning om te gaan.

Wij mensen zijn óók zoogdieren en dus nog altijd een stukje natuur. Alleen hebben we er iets heel bijzonders bij gekregen: een fantastisch denkend brein. En dat is tegelijk onze grootste kracht én soms onze grootste valkuil. Waar een hond na een spannende gebeurtenis weer verdergaat, blijven wij vaak nog uren, dagen of zelfs jaren nadenken:

Waarom gebeurde dat? Had ik iets anders moeten doen? Wat gaan anderen hiervan denken?

Soms dragen we ervaringen mee die meer invloed op ons hebben dan we zelf beseffen. Dat kunnen ingrijpende gebeurtenissen zijn, zoals een ongeval, verlies of geweld. Maar ook kleinere, herhaaldelijke ervaringen tijdens je kindertijd kunnen hun sporen nalaten. Misschien was er weinig ruimte voor jouw gevoelens, moest je al vroeg zelfstandig zijn of voelde je dat je vooral flink moest zijn. Manieren die je vroeger hielpen om met je omgeving om te gaan, maar die je vandaag misschien in de weg zitten. Ook dat kan een vorm van trauma zijn.

Je kunt met je hoofd perfect begrijpen waarom je steeds over je grenzen gaat of zo streng bent voor jezelf, en toch blijf je hetzelfde doen. Niet omdat je niet hard genoeg probeert, maar omdat je lichaam en zenuwstelsel ooit geleerd hebben op een bepaalde manier te reageren om je te beschermen.

Daarom betrek ik tijdens de begeleiding niet alleen je hoofd, maar ook je lichaam. We staan stil bij wat je lichamelijk ervaart, onderzoeken welke situaties bepaalde reacties oproepen en kijken wat daaronder meespeelt. Daarnaast gaan we ontdekken wat jou helpt om spanning los te laten en opnieuw rust te vinden. Wat werkt voor jou wanneer je merkt dat je wilt vluchten, in de aanval gaat, blokkeert of je voortdurend aanpast aan anderen?

Het is een ontdekkingstocht naar wat jouw lichaam nodig heeft. Zo ontdek je stap voor stap hoe je beter voor jezelf kunt zorgen. Op een manier die past bij jouw unieke lichaam, jouw ervaringen en jouw leven. Met meer begrip voor jezelf en vooral: met zachtheid.

Met systemisch werk kijken we niet alleen naar jou als individu, maar ook naar het gezin en de familie waaruit je komt. Want iedereen heeft daarin een eigen plek en rol. Soms raken die verhoudingen uit evenwicht en neem je, vaak zonder het te beseffen, een plaats of verantwoordelijkheid in die eigenlijk niet de jouwe is.

Misschien voel je je verantwoordelijk voor het geluk van je ouders. Ben jij altijd degene die voor iedereen zorgt? Of heb je het gevoel dat je de problemen van anderen moet oplossen? Ook de plaats die iemand binnen de familie kreeg of net niet kreeg, kan een rol spelen in hoe jij vandaag in het leven staat.

Samen onderzoeken we welke dynamieken er binnen jouw familiesysteem spelen en welke invloed die vandaag nog op je hebben. Niet om met een beschuldigende vinger naar je familie te wijzen, maar om beter te begrijpen wat van jou is en wat niet. Zo ontstaat er ruimte om je unieke eigen plek in te nemen, verantwoordelijkheden los te laten die niet bij jou horen en meer vanuit jezelf te leven.

Als kind zongen we voordat we konden praten, tekenden we voordat we konden schrijven en bewogen we op muziek voordat we wisten wat dansen was. Creativiteit is geen talent, maar een heel natuurlijke manier waarop mensen zich uitdrukken en betekenis geven aan wat ze ervaren.

Niet alles wat je voelt, kan je woorden aan geven. Soms begrijpen we iets met ons hoofd, maar voelen we het nog niet echt. Creatieve therapie helpt om even uit het denken te stappen en op een andere manier contact te maken met wat er in jou leeft. Je hoeft hiervoor absoluut niet creatief of artistiek te zijn. Het gaat niet om mooi tekenen of iets “goed” doen. Het gaat erom zichtbaar te maken wat misschien al langer gevoeld wordt, maar nog geen woorden kreeg.

Door creatief te werken ontstaat er vaak meer inzicht, rust, verbinding en zachtheid naar jezelf toe. Soms zegt een kleur, een beeld of een eenvoudige oefening meer dan duizend woorden. Nog een voordeel: creatief bezig zijn is perfect om je overprikkeld zenuwstelsel weer tot rust te brengen! En het mag ook gewoon leuk zijn, niet?

Misschien herken je het wel: je zit ergens mee en denkt er uren over na. Je hoofd blijft rondjes draaien, maar een oplossing komt er niet. Tot je gaat wandelen. Plots voelt je hoofd lichter. Je ademhaling wordt rustiger. Ideeën vallen op hun plaats en je merkt dat je anders naar dezelfde situatie kijkt.

Toeval? Helemaal niet. Ons lichaam is gemaakt om te bewegen. Tijdens een rustige wandeling komen beide hersenhelften meer met elkaar in verbinding, waardoor we informatie anders verwerken en creatiever leren denken. Tegelijk helpt de natuur om ons stresssysteem te kalmeren. Je hartslag vertraagt, je spieren ontspannen en je zenuwstelsel krijgt het signaal dat het weer veilig is. Ook het feit dat we naast elkaar wandelen in plaats van tegenover elkaar zitten, maakt voor veel mensen een groot verschil. Zonder voortdurend oogcontact voelen moeilijke gesprekken vaak minder beladen en ontstaat er meer ruimte om eerlijk te vertellen wat je echt bezighoudt.

En dan is er nog de natuur zelf. Wij zijn er een deel van, maar zijn dat soms een beetje vergeten. Een boom probeert niet harder een boom te zijn. Een vogel maakt zich geen zorgen over wat de andere vogels denken. De natuur leeft gewoon volgens haar eigen ritme. Daar schuilt net een mooie uitnodiging voor ons.

Tijdens een wandelsessie gebruik ik de natuur niet alleen als decor, maar als bondgenoot. Ze helpt vertragen, ademen, voelen en opnieuw verbinding maken met jezelf. De natuur forceert niets. Ze bloeit wanneer het tijd is. Ze laat los wanneer het seizoen verandert. We mogen soms ook wat meer vertrouwen op dat natuurlijke ritme.

Muziek heeft de bijzondere kracht om ons te raken op een plek waar woorden soms niet geraken. Eén liedje kan je terugbrengen naar een herinnering, een gevoel oproepen waarvan je niet wist dat het er nog zat of net troost en rust brengen wanneer woorden tekortschieten. Het is één van de meest natuurlijke manieren waarop ons brein, lichaam en emoties met elkaar verbonden zijn. Nog vóór we konden praten, reageerden we al op ritme, klanken en de stem van de mensen rondom ons. Muziek raakt daarom vaak een laag waar woorden niet altijd bij kunnen.

Afhankelijk van wat jij nodig hebt, kan muziek tijdens de begeleiding helpen om emoties beter te begrijpen, te voelen en te verwerken. Niet omdat muziek “magisch” is, maar omdat ons brein, lichaam en emoties er van nature sterk op reageren. Muziek kan onder andere helpen bij het verminderen van stress, het reguleren van emoties en het versterken van gevoelens van verbinding en veiligheid.

Tijdens de begeleiding zet ik daarom soms bewust muziek in. Niet om gewoon te luisteren, maar om samen te ontdekken wat een bepaald nummer in jou in beweging brengt. Welke herinneringen, gevoelens of lichaamsreacties komen naar boven?

Ook ons zenuwstelsel reageert op muziek. Rustige muziek kan helpen om spanning te laten zakken en je lichaam opnieuw een gevoel van veiligheid te geven. Meer ritmische muziek kan net energie, kracht of speelsheid oproepen wanneer je al te lang hebt vastgezeten in stress of controle.

En soms… bewegen we ook gewoon. Jaja! Niet omdat je mooi moet kunnen dansen of een choreografie moet leren, maar omdat ons lichaam gemaakt is om te bewegen. Net zoals een hond zich uitschudt na een spannende gebeurtenis, helpt bewegen ons lichaam om spanning stap voor stap los te laten. Dansen, wiegen, zacht meebewegen of gewoon even je voeten stevig op de grond voelen kan je zenuwstelsel helpen om opnieuw meer rust, vrijheid en levendigheid te ervaren. Uiteraard gebeurt dat alleen als jij je daar goed bij voelt.

En euhm, het mag onderweg ook gewoon leuk zijn, toch? We vergeten als volwassenen soms dat herstellen niet alleen gaat over verwerken, maar ook over opnieuw durven genieten, spelen, lachen. Een lichaam dat al zo lang sterk moest zijn, mag gewoon bewegen, plezier maken en leven. Alle schaamte weg en shake it off!

Er gebeurt iets bijzonders wanneer mensen samen rond een vuur zitten. Je staart naar de vlammen, je ademhaling vertraagt vanzelf en gesprekken krijgen een andere diepgang. Dat is niet alleen een gevoel.

Tijdens een kampvuursessie creëren we bewust ruimte: geen haast, noch afleiding, frisse buitenlucht. Alleen warmte, vertraging en de vrijheid om te delen wat zich op dat moment aandient. Soms krijgt een kampvuursessie ook een symbolische betekenis. Bijvoorbeeld door woorden op papier te zetten die je nooit hebt kunnen, mogen of durven uitspreken. Woorden voor iemand die er niet meer is, of voor iemand aan wie je iets wil vertellen. Het vuur helpt dan niet om iets te vergeten, maar om iets bewust los te laten of een plek te geven.

We nemen dus regelmatig een dekentje, een warm drankje en zetten ons rustig rond het vuurtje in de natuur, als het weer het toelaat en er behoefte aan is.